Buiten schilderen gaat het best van ongeveer mei tot en met september, op droge dagen zonder nachtvorst en zonder felle middagzon op het werk. Belangrijker dan de maand zijn de temperatuur van lucht en ondergrond, de luchtvochtigheid en hoe droog het hout is. In april en oktober kan het ook, maar dan zijn de werkbare uren per dag korter.
Wat verf buiten nodig heeft
Verf moet niet alleen drogen, hij moet ook een gesloten laag vormen en zich goed hechten aan de ondergrond. Dat lukt alleen als de omstandigheden kloppen op het moment van aanbrengen en in de uren daarna. Op het technisch blad van elke buitenverf staan de grenzen. Een vakschilder kijkt daar elke ochtend naar, en niet alleen naar de weersverwachting:
- Temperatuur: de meeste buitenverven vragen minimaal ongeveer 5 graden, voor de lucht en voor de ondergrond. Een kozijn in de schaduw kan op een zonnige ochtend een stuk kouder zijn dan de lucht.
- Dauwpunt: de ondergrond moet duidelijk warmer zijn dan het dauwpunt, als vuistregel minstens 3 graden. Anders slaat er een vochtfilm neer die u niet ziet, maar die de hechting wel verpest.
- Luchtvochtigheid: bij mist, motregen of heel vochtige lucht droogt verf traag en ongelijk.
- Droog hout: hout dat na een natte periode nog vocht bevat, duwt dat later naar buiten. De verf krijgt dan blazen of laat los. Een schilder meet dit met een houtvochtmeter.
- Regenvrij: na het aanbrengen moet de verf een aantal uren droog kunnen blijven. Hoe lang, hangt af van het product en de temperatuur.
Het verloop van een schilderdag
In het voorjaar en het najaar ligt er 's ochtends vaak dauw op kozijnen, en die moet eerst helemaal weg zijn. Aan het eind van de middag zakt de temperatuur weer, en op koele avonden slaat de dauw al vroeg neer. Verf die dan nog niet oppervlakkig droog is, wordt dof of krijgt vlekken. In die maanden zijn de werkbare uren daarom kort, grofweg van eind ochtend tot halverwege de middag.
In de zomer is het probleem juist de zon. Een donkere voordeur of een kozijn op het zuiden kan in de middagzon zo heet worden dat de verf te snel droogt. Aanzetten worden dan zichtbaar, de verf vloeit niet mooi uit en in hout met hars of vocht kunnen blaasjes ontstaan. Een ervaren schilder werkt daarom achter de zon aan: 's ochtends de westkant, 's middags de oostkant en de noordkant wanneer het uitkomt.
Ook wind speelt mee. Een droge, stevige wind laat verf sneller drogen dan goed is en blaast stof, zaadjes en insecten in de natte laag. Op een winderige dag wordt daarom eerder geschuurd en voorbereid dan afgelakt.
Het soort verf maakt ook uit. Watergedragen buitenverf is snel stofdroog, maar is in de eerste uren gevoeliger voor kou, dauw en een regenbui. Verf op oplosmiddelbasis blijft langer open en vloeit mooi uit, maar vangt in die tijd ook langer stof en insecten. Een schilder kiest het product mede op het seizoen en de plek.
Voorjaar, zomer en najaar naast elkaar
Het voorjaar heeft als voordeel dat het houtwerk na de winter direct weer beschermd is, en dat schade die de winter heeft aangericht meteen wordt meegenomen. Na een natte winter heeft het hout wel tijd nodig om op te drogen. Wie te vroeg begint, schildert over vochtig hout.
De zomer geeft de langste werkdagen en het droogste hout. Het is ook de drukste tijd voor schilders, en op zuid- en westgevels is de zon soms te fel. Die gevels krijgen in Nederland de meeste zon en regen te verduren, omdat het weer meestal uit het zuidwesten komt. Daar zit vaak ook het meeste achterstallige werk.
In het najaar kan het goed tot ongeveer half oktober, als het droog blijft. Daarna worden de dagen kort, blijft de dauw langer liggen en droogt verf traag. Het is dan beter om alleen het hoognodige te doen, zoals een hersteld kozijn in de grondverf zetten, en de rest in het voorjaar af te maken dan een hele gevel in slechte omstandigheden te schilderen.
Het voorwerk bepaalt het moment
Schilderen is vaak het kleinste deel van buitenschilderwerk. Eerst wordt alles gecontroleerd, losse verf verwijderd, geschuurd, kitnaden vernieuwd en houtrot hersteld. Een houtrotreparatie met een tweecomponentenvuller heeft zelf ook een minimale temperatuur nodig om goed uit te harden. Wie vroeg in het voorjaar wil beginnen, plant dat herstelwerk dus op een zachte periode.
Het handigste moment om te plannen is de winter. Dan ziet u bij een rondje om het huis waar verf bladdert, waar kit is losgelaten en welke onderdorpels zacht aanvoelen. Een schilder kan dan in alle rust opnemen, en het werk staat ingepland voordat het voorjaar druk wordt. Waar u op let bij die ronde, staat in de voorjaarscheck van uw woning.
Hoe vaak buitenschilderwerk nodig is, verschilt per gevel en verfsoort. Daarover leest u meer in hoe vaak kozijnen en buitenhout geschilderd moeten worden. Is er al houtrot, kijk dan bij houtrot in kozijnen: herstellen of vervangen.
Buitenschilderwerk door Van der Lugt
Van der Lugt schildert kozijnen, deuren, boeidelen en dakkapellen in Utrecht en de regio. We schilderen buiten bij droog weer en de juiste temperatuur, en houden daar in de planning rekening mee. Houtrot herstellen we in dezelfde opdracht, en we werken met Sikkens, Sigma en Wijzonol. Is uw woning ouder dan twee jaar, dan geldt in veel gevallen 9% btw op het arbeidsloon van het schilderwerk. Na een gratis opname krijgt u een vaste prijs op papier met een planning. Meer op de pagina over schilderwerk.
Veelgestelde vragen
Kan ik buiten schilderen als het 's nachts gaat vriezen?
Liever niet. Ook als het overdag warm genoeg is, moet de verf in de uren erna kunnen uitharden. Nachtvorst en de dauw die erbij hoort, geven een doffe en zwakkere laag. Kijk dus ook naar de verwachting voor de nacht.
Hoe lang moet het droog blijven na het schilderen?
Dat verschilt per verf en per temperatuur. Op een warme dag is een buitenverf vaak binnen een paar uur regenvast, op een koele dag duurt het langer. Het technisch blad van de verf geeft de juiste tijd.
Is schilderen in de volle zon slecht?
In de felle middagzon op een donkere of zuidelijk gelegen ondergrond wel. De verf droogt dan te snel, vloeit slecht uit en kan blazen geven. Schilder die kant liever als hij in de schaduw ligt.
Wanneer vraag ik een schilder voor het voorjaar?
Het liefst in de winter. Dan is er tijd voor een rustige opname en kan het werk worden ingepland voordat de drukke maanden beginnen.
Bronnen en verder lezen
Waar regels gelden, verwijzen we naar de officiële bron. Zo weet u dat het klopt.




