Boeidelen: vervangen of opnieuw schilderen?

Wat een boeideel doet

Het boeideel is de plank langs de rand van het dak, aan de voorkant van de dakgoot of de dakrand. Het sluit de dakconstructie af en draagt vaak de goot. Omdat het op de meest blootgestelde plek van het huis zit, met zon, regen en water uit de goot, heeft het het zwaarst te verduren van al het houtwerk aan de gevel.

Daardoor is het boeideel vaak het eerste onderdeel waar houtrot ontstaat, en het is lastig te controleren: het zit hoog en een deel zit achter de goot. Vanaf de grond ziet u een bladderende verflaag, maar niet of het hout erachter nog gezond is.

Hoe u ziet in welke staat het hout is

De staat van een boeideel is vanaf de grond moeilijk te beoordelen. Van dichtbij let een vakman op deze signalen:

• Bladderende of gescheurde verf: het eerste teken dat er vocht achter de verflaag komt.
• Zachte plekken: een priem of schroevendraaier zakt zonder veel kracht in het hout. Dat is houtrot.
• Open naden: bij de verbindingen tussen twee delen en bij de hoeken trekt water het hout in.
• Losse of kromme delen: het hout laat los van de onderconstructie of is vervormd.
• Water en aanslag achter de goot: een lekkende goot maakt het boeideel van achteren nat.
• Donkere verkleuring van het hout en vochtsporen op de gevel eronder.

Schilderen: wanneer het nog kan

Is het boeideel grotendeels gezond, dan is schilderen de eenvoudigste route. Losse verf wordt verwijderd, het hout geschuurd en ontvet, kleine stukken rot worden uitgefreesd en opgevuld met een houtreparatiemiddel, en kale plekken krijgen grondverf. Daarna volgen de dekkende lagen. Op zo'n blootgestelde plek is een goede verf belangrijk; Van der Lugt gebruikt daarvoor verf van Sikkens, Sigma of Wijzonol.

Het risico van alleen schilderen is dat rot dat al dieper zit, wordt afgedekt. Na een of twee jaar bladdert de verf dan opnieuw en is de schade groter. Daarom wordt het hout eerst grondig gecontroleerd, ook aan de onderkant en bij de naden, en bij twijfel wordt er een stuk losgenomen. Een algemene richtlijn voor de schildercyclus leest u in hoe vaak buitenhout geschilderd moet worden.

Plaatselijk herstel kan ook betekenen dat een stuk van het boeideel wordt vervangen en met een schuine verbinding op het gezonde hout aansluit. Dat werkt goed als het rot zich beperkt tot een hoek of een uiteinde. Meer over herstel leest u in houtrot in kozijnen: herstellen of vervangen; voor boeidelen gelden dezelfde principes.

Vervangen of bekleden

Vervangen is de betere keuze als het rot over een grotere lengte zit, als het hout gescheurd of vervormd is of als de onderconstructie ook is aangetast. Het oude boeideel gaat eraf, de onderliggende delen worden gecontroleerd en waar nodig hersteld, en er komt nieuw hout op dat direct wordt gegrond en geschilderd. Zo is het nieuwe hout vanaf de eerste dag beschermd.

Een alternatief is bekleden met plaatmateriaal dat niet geschilderd hoeft te worden, zoals een kunststof profiel of een plaat van samengeperste houtvezels en hars. Dat scheelt schilderonderhoud. Het werkt alleen op een gezonde ondergrond: wie een rot boeideel bekleedt, sluit het vocht in en ziet het probleem pas terug als de constructie erachter is aangetast. Ook moet de bekleding kunnen uitzetten en aan de achterkant kunnen ventileren. En het verandert het aanzicht, wat in een straat met gelijke woningen kan opvallen.

Hangt de goot aan het boeideel, dan is vervanging ook het moment om naar de goot te kijken. Een lekkende goot is vaak de oorzaak van het rot, zie lekkende dakgoot: oorzaken en oplossingen.

Wat de keuze en de prijs bepaalt

De prijs wordt bepaald door de lengte van het boeideel, de hoogte en bereikbaarheid, de mate van rot en de gekozen oplossing. Schilderen met plaatselijk herstel vraagt de minste uren en materiaal. Vervangen kost meer, maar geeft weer een basis die met normaal onderhoud lang meegaat. Bekleden vraagt een hogere investering vooraf en minder schilderwerk daarna.

Kijk bij de keuze ook naar de rest van de woning. Als kozijnen en deuren toch worden geschilderd, past een geschilderd houten boeideel in dezelfde cyclus. Is uw woning ouder dan twee jaar, dan geldt voor het arbeidsloon van het schilderwerk in veel gevallen 9% btw.

Wacht niet te lang. Een boeideel met wat bladderende verf is een overzichtelijke klus. Een boeideel waar jarenlang water achter is gelopen, kan rot hebben veroorzaakt in de uiteinden van het dakbeschot of de sporen, en dan wordt het een dakreparatie.

Boeidelen door Van der Lugt

Van der Lugt vervangt rotte boeidelen en schildert ze direct, en neemt de dakgoot in dezelfde opdracht mee als die aan vervanging toe is. Omdat dakwerk en schilderwerk in één hand zijn, is het nieuwe hout meteen beschermd. Na een gratis opname, waarbij we het hout van dichtbij bekijken, krijgt u een vaste prijs op papier. Meer leest u op dakdekker in Utrecht en schilderwerk in Utrecht.

Veelgestelde vragen

Hoe lang gaat een nieuw boeideel mee?

Dat hangt af van de houtsoort, de ligging en vooral het onderhoud. Een goed gegrond en geschilderd boeideel dat op tijd wordt bijgewerkt en waar de goot niet lekt, gaat vele jaren mee. Zon op het zuiden en water uit een lekke goot verkorten de levensduur flink.

Welk hout wordt gebruikt voor een nieuw boeideel?

Gangbaar is vuren of grenen dat vooraf is gegrond, of een houtsoort die van nature beter tegen vocht kan. Belangrijker dan de houtsoort is dat alle kanten, ook de kopse kanten en de achterkant, worden gegrond voordat het boeideel wordt gemonteerd. Daar begint het rot anders als eerste.

Kan een boeideel worden vervangen zonder het dak open te maken?

Meestal wel. Het boeideel wordt aan de buitenkant losgenomen. Alleen als de onderliggende constructie is aangetast, moet er meer open om die te herstellen.

Heb ik een vergunning nodig om boeidelen te bekleden?

Dat hangt af van de plek en de regels in uw gemeente, zeker bij een monument of in een beschermd stadsgezicht. Van der Lugt geeft geen vergunningsadvies; controleer het in het Omgevingsloket of vraag het na bij de gemeente.