Grootformaat tegels geven een rustige badkamer met weinig voegen, maar ze vergeven niets. De ondergrond moet vlakker zijn dan bij kleine tegels, de tegels moeten volledig in de lijm liggen en de douchevloer moet zo zijn ontworpen dat een grote tegel het afschot kan volgen. Met een goed legplan en een douchegoot in plaats van een putje in het midden wordt het resultaat strak.
Waarom grote tegels meer vragen
Met grootformaat bedoelen we meestal tegels van zestig bij zestig centimeter en groter, tot wandtegels van meer dan een meter lang. Hoe groter de tegel, hoe meer elke oneffenheid in de ondergrond doorwerkt. Een kleine tegel volgt een lichte bolling in de vloer; een grote tegel ligt erop als een plank op een drempel. Dan staat de ene rand hoger dan de andere, of klinkt de tegel hol omdat hij niet overal op de lijm rust.
Daarbij is een grote tegel zelf zelden helemaal vlak. Bij het bakken krijgen lange tegels vaak een minieme welving. Worden ze in halfsteens verband gelegd, met de naad precies halverwege de volgende tegel, dan komen juist het hoogste punt van de ene en het laagste punt van de andere tegel naast elkaar te liggen. Bij lange tegels wordt daarom vaak met een verspringing van hooguit een derde gewerkt, of in een recht raster.
Het tweede punt is gewicht. Een wand met grote, dikke tegels weegt flink. Een metalstud wand krijgt daarom een zwaardere beplating of een cementgebonden plaat, en ook een oude muur moet stevig genoeg zijn om de lijm vast te houden.
Lijm, verlijming en voegen
De techniek onder de tegel maakt het verschil tussen een vloer die strak blijft en een vloer met holle plekken. Bij grootformaat letten we op:
- Een vlakke ondergrond: vloeren worden zo nodig geëgaliseerd, wanden vlak gestuct of beplaat voordat er een tegel op komt.
- Een flexibele tegellijm die geschikt is voor het formaat en de ondergrond, aangebracht met een grove lijmkam.
- Dubbel verlijmen: lijm op de ondergrond én een dunne laag op de achterkant van de tegel, zodat hij zonder holtes in de lijm ligt.
- Een nivelleersysteem met clips en wiggen, dat naast elkaar liggende tegels op gelijke hoogte houdt terwijl de lijm uithardt.
- Gerectificeerde tegels, met strak geslepen randen, zodat een smalle voeg van een paar millimeter mogelijk is.
- Dilatatievoegen in hoeken en op de aansluiting van wand en vloer, afgewerkt met sanitairkit in plaats van voegmortel.
De douchevloer: afschot met grote tegels
Een douchevloer moet afwateren naar de afvoer. Bij een putje in het midden loopt de vloer van vier kanten naar dat punt toe. Kleine tegels volgen die vorm vanzelf, maar een grote tegel kan niet in twee richtingen tegelijk hellen. De tegelzetter snijdt de tegels dan in een enveloppevorm in, met diagonale sneden naar het putje. Dat kan netjes, maar het is precisiewerk en de lijnen blijven zichtbaar.
De eenvoudigste oplossing is een douchegoot langs de wand. De vloer loopt dan in één richting af, en de grote tegel kan als één vlak onder een kleine helling liggen. Daardoor loopt het tegelpatroon van de badkamer gewoon door in de douche. Het verschil tussen beide oplossingen leest u in douchegoot of douchputje.
Let ook op de stroefheid. Een grote, gladde of gepolijste tegel is in een natte douche glad. Kies voor de douchevloer een matte tegel met voldoende slipweerstand, of leg in de douchehoek een kleinere tegel uit dezelfde serie. Onder de tegels hoort in de douchezone altijd een waterdichte laag; hoe dat werkt, staat in een badkamer waterdicht maken.
Het legplan: waar de naden vallen
Met weinig voegen valt elke voeg op. Daarom wordt een badkamer met grote tegels vooraf ingetekend. Waar begint de eerste tegel, waar komt een snijrand, valt een voeg midden achter de kraan of precies op de hoek van een nis? In een kleine badkamer voorkomt een goed plan dat er aan één kant een strookje van een paar centimeter overblijft.
Kranen, inbouwdelen, het inbouwreservoir en de nis worden bij voorkeur op het tegelplan afgestemd, voordat de leidingen worden weggewerkt. Zo zit een kraan midden in een tegel of netjes op een voeg, en niet net een centimeter ernaast.
Transport, snijwerk en wat de prijs bepaalt
Grote tegels moeten de badkamer wel bereiken. In een jaren-30 woning met een smalle, steile trap is een tegel van meer dan een meter een uitdaging, en een tegel die onderweg doorbuigt, kan breken. Ook het snijden vraagt ander gereedschap: lange rechte sneden en gaten voor kranen en afvoer worden met een snijtafel en diamantboren gemaakt. Een mislukte snede kost bovendien meer materiaal, dus wordt er ruimer besteld.
Wat de prijs bepaalt, zijn vooral het formaat en de hoeveelheid snijwerk, de staat van de ondergrond en het egaliseren vooraf, het aantal nissen, hoeken en inbouwdelen, en de keuze tussen een enveloppe-afschot of een douchegoot. Een badkamer met grote tegels heeft minder voegen, maar meer voorbereiding.
Grootformaat tegelwerk door Van der Lugt
Van der Lugt zet vloer- en wandtegels, ook grootformaat, en maakt waar nodig eerst de ondergrond vlak door te egaliseren of te stucen. Omdat het loodgieterswerk en het tegelwerk in één hand liggen, stemmen we de plek van kranen, afvoer en nis af op het tegelplan. Bij de gratis opname bekijken we uw ruimte en ondergrond en denken we mee over formaat en voegkleur. U krijgt een vaste prijs op papier. Meer op tegelwerk in Utrecht en badkamer renovatie.
Veelgestelde vragen
Kunnen grootformaat tegels over bestaande tegels?
Soms, als de oude tegels vlak liggen, overal vastzitten en de extra hoogte past. De oude laag moet dan goed worden gereinigd en voorbehandeld. Meer daarover in tegels over tegels.
Welke voegbreedte hoort bij grote tegels?
Bij gerectificeerde tegels is een smalle voeg van een paar millimeter gebruikelijk. Helemaal zonder voeg kan niet: de voeg vangt kleine maatverschillen en bewegingen op. Een voegkleur dicht bij de kleur van de tegel maakt het vlak het rustigst.
Maken grote tegels een kleine badkamer groter?
Ze laten de ruimte rustiger ogen omdat er minder lijnen zijn. In een heel kleine badkamer blijven er wel veel snijranden over. Grote tegels op de wand en een kleinere tegel in de douchevloer combineren vaak het beste van beide.
Kan er vloerverwarming onder grote tegels?
Ja, tegels geven warmte goed door. De dekvloer moet dan droog en opgestookt zijn voordat er wordt getegeld, en er komen dilatatievoegen waar de vloer dat vraagt.
Bronnen en verder lezen
Waar regels gelden, verwijzen we naar de officiële bron. Zo weet u dat het klopt.



